iconDeelprogramma 1B TOEGANG EN INDIVIDUELE VOORZIENINGEN

Wat deden we in 2025 om de maatschappelijke doelen te bereiken?

We werkten vanuit ‘positieve gezondheid’ aan de veerkracht van onze inwoners

We zorgen dat inwoners zo lang mogelijk vitaal blijven en actief meedoen in de samenleving. We zetten in op het voorkomen van problemen vanuit de visie Positieve gezondheid. We onderzoeken de mogelijkheden om meer in te zetten op herstelgerichte ondersteuning.

Resultaten

Onze inwoners blijven zo lang mogelijk vitaal door het inzetten op herstelgerichte ondersteuning

We richtten ons op een gezonde leefstijl. Meer bewegen hoort daarbij. Er is gesproken over de inpasbaarheid van methodiek Powerful Ageing volgens onze werkwijze. Dit is 2025 gerealiseerd en leidde tot een opdracht vanuit de raad om dit verder uit te werken. Powerful Ageing is een aanpak die helpt om krachtig ouder te worden. We verwachten dat ouderen gaan merken dat ze met gerichte fysiotherapie meer kunnen dan ze dachten. Dat geeft vertrouwen en verhoogt het welzijn, waardoor ze zich beter redden in het dagelijks leven.

Onze inwoners ontvingen passende oplossingen door de focus van cliëntondersteuning te veranderen

We werkten nauwer samen met Adviespunt Zorgbelang. Inwoners konden terecht bij een onafhankelijke ondersteuner en steeds meer mensen weten die te vinden. Zorgbelang organiseerde bijeenkomsten en gaf presentaties, waar onze medewerkers actief bij aansloten. De samenwerking groeide en we richten de cliëntondersteuning steeds beter op wat inwoners nodig hebben.

De minimaregelingen sloten beter aan bij de behoefte van de doelgroep

We ondersteunden mensen met een laag inkomen op verschillende manieren. Inwoners konden gebruikmaken van meerdere meedoenregelingen, zoals een collectieve zorgverzekering, Jeugdfonds Sport & Cultuur en/of het Volwassenen Fonds Sport en Cultuur. Inwoners konden een budget aanvragen in de vorm van een 'Hier he’j wat-pas'. Er kwamen meer mogelijkheden om het budget op de pas te besteden. We verminderden de energiearmoede door de witgoedregeling te verlengen en verruimen. Mensen konden oude apparaten vervangen door zuinige apparaten. 

We bereiken inwoners met financiële problemen zo vroeg mogelijk

Onze consulenten probeerden financiële problemen bij inwoners zo vroeg mogelijk te signaleren en snel hulp te bieden. Daarmee voorkwamen we dat problemen groter werden. Uit een landelijk systeem kregen wij gegevens van betalingsachterstanden bij o.a. zorgverzekeraars, energieleveranciers en verhuurders. Met die informatie konden we inwoners op tijd benaderen met onze ‘vroeg-eropaf’ aanpak. Onze consulenten begeleidden inwoners naar Schuldhulpmaatje, Humanitas en Stadsbank. Deze organisaties hielpen inwoners weer grip te krijgen op hun geld. 

We bouwden verder aan een houdbaar jeugdstelstel voor gezonde en weerbare jeugd 

Samen met zorgaanbieders werken we aan transformatie van de zorg. Zo houden we de goede zorg voor onze inwoners in de (nabije) toekomst beschikbaar. Landelijk zijn er ontwikkelingen om de veiligheid van kinderen in kwetsbare gezinssituaties te verbeteren. Deze staan in de Hervormingsagenda Jeugd en het Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming. Dit vraagt van onze sociale teams om zich hierin verder te ontwikkelen. Meer hierover staat bij deelprogramma 1B onder 'We werkten aan een toekomstbestendig zorgstelsel'.  

Resultaten

We stuurden op transformatiedoelen om de ontwikkelingen binnen het zorgstelsel te beheersen

We stemden regelmatig af met zorgaanbieders. We hielden in de gaten of de veranderingen in de zorg goed gaan. Scheidingen vragen extra aandacht. Daarom sloten we ons aan bij Villa Pinedo. Dit is een plek waar kinderen en ouders kunnen praten, leren en ontspannen. Zo hielpen we gezinnen door een lastige tijd heen.

We startten met de werkwijze uit het rapport 'Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming’

Er is nog geen landelijk plan voor de uitvoering van kind- en gezinsbescherming. Ook voor de Achterhoek ligt er nog geen uitvoeringsplan. We keken daarom hoe we dit gaan aanpakken. Veilig Thuis stelde voor om dit te doen op het niveau van de Veiligheidsregio Noord- en Oost Gelderland. Intussen werkten onze sociaal consulenten volgens de aanbevelingen samen met Veilig Thuis en jeugdbeschermers. Zo zorgden we dat kinderen en gezinnen al goede hulp kregen. 

We hebben stevige sociale teams die onze inwoners ondersteunen

Onze sociaal consulenten leerden een nieuwe manier van werken om inwoners sneller en slimmer te helpen. Door de training voor de Verklarende Analyse kregen we aanvullende handreikingen. Hierdoor komen we sneller tot de hulpvraag.

We versterkten de samenwerking met huisartsen voor betere ondersteuning van onze jeugd

De leidraad Samenwerking gemeenten en huisartsen is nog niet vernieuwd. We werken steeds beter samen met huisartsen. We stelden twee consulenten aan die met ouders en kinderen spraken als er problemen waren. De consulenten zochten met ouders en kinderen uit wat er aan de hand was en welke hulp het beste paste. Huisartsen konden hen inschakelen. 

We werkten op Gelders niveau samen om de hoog-specialistische hulp anders te organiseren

Sinds dit jaar regelden we hoog-specialistische zorg samen in Gelderland. We brachten hulp en kennis naar het kind toe. Het kind hoefde niet te reizen voor zorg. We zorgden voor een fijne en veilige plek tijdens het verblijf. Dat deden we kleinschalig. We zorgden dat een kind weer zo snel mogelijk naar huis kon. 

We werkten aan een toekomstbestendig zorgstelsel

Bij de opstelling van de tussenrapportage 2025 zagen we al dat de kosten van de jeugdzorg daalden. We hielden er rekening mee dat we minder geld nodig hadden dan in het budget is besloten. We hebben het budget om een aantal redenen niet aangepast. Door de lumpsum financiering was moeilijk te voorspellen hoeveel minder geld we nodig zouden hebben. Ook was (en is) het niet duidelijk of de daling een trend is die door zal gaan. Daarnaast omdat plotselinge zorg van één of twee jongeren met zeer complexe zorgvragen direct veel meer kosten zouden betekenen. En tot slot omdat de nieuwe regionale inkoop van zorg in 2026 ingaat en er sprake is van een overgangsperiode. De gevolgen daarvan worden pas in de loop van 2026 duidelijk. Daarom blijven we de kosten in de gaten houden.
Het uiteindelijke tekort op de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) is ten opzichte van de tussenrapportage, lager uitgevallen. De stijging van kosten is doorgegaan, maar minder hard dan verwacht. Ten opzichte van de afgelopen jaren zien we dat er meer aanvragen voor huishoudelijke hulp zijn, omdat er steeds meer mensen op leeftijd in onze gemeente wonen. 

We borgden het leerwerkbedrijf Werkcarrousel Bronckhorst

De Werkcarrousel biedt inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt een veilige leer- en werkomgeving om zich te ontwikkelen. Door leren en werken te combineren, werd gewerkt aan perspectief op participatie en werk. 

Resultaten

We vergrootten de doelgroep beschut werken en Wsw werkzaam bij private partijen door hen te begeleiden en ondersteunen

Mensen die beschut werk nodig hebben krijgen speciale begeleiding om een werkplek te vinden en te houden. We verlengden de samenwerking met bedrijven die werkplekken bieden. De overeenkomst met AVIKO verlengden we met drie jaar. Het UWV geeft aan wie beschut werk nodig heeft, er kwamen geen nieuwe mensen bij. Er is nog een aantal mensen dat onder de oude wet (de Wsw) valt, deze groep werd kleiner. Voor mensen die het nodig hadden, zochten we naar nieuwe werkplekken.

Gerichte ontwikkeling en begeleiding naar werk en maatschappelijke deelname

De Werkcarrousel ontwikkelde zich als leerwerkbedrijf. Dit leerwerkbedrijf hielp inwoners die moeilijk aan werk komen. Deze mensen leerden in de praktijk en deden werkervaring op. Ze kregen intensieve coaching en oefenden belangrijke werkvaardigheden. We startten de bouw van een nieuwe locatie. We spraken met Laborijn over betere samenwerking en bereidden een dienstverleningsovereenkomst voor.

We benutten de kansen van een krappe arbeidsmarkt

De arbeidsmarkt in Bronckhorst blijft krap, waardoor werkgevers veel vraag hebben naar personeel. Daardoor ontstaan kansen voor inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt. We werken samen met lokale partners om zoveel mogelijk duurzame banen te realiseren. 

Resultaten

We hielpen mensen aan het werk met de Loonkostensubsidie en de Participatiewet

Inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt kunnen werken doordat werkgevers gebruik kunnen maken van de loonkostensubsidie. We gaven voorlichting aan de werkgevers en brachten ze in contact met mogelijke werknemers. Werkgevers in onze gemeente maken daar veel gebruik van. Vergeleken met andere gemeenten zijn bij ons daardoor veel mensen met afstand tot de arbeidsmarkt aan het werk.

We zagen geen toename van sociale uitkeringen

We keerden 296 uitkeringen uit. Dat was net zo veel als het jaar daarvoor. Er kwamen meer statushouders bij die startten met inburgeren. Onze jobhunters hielpen meer mensen aan passend werk. De uitstroom bleef daardoor op peil. Mensen voor wie geen passend werk was, hielpen we aan een passende daginvulling.

Indicatoren

Lokale indicatoren

Thema

Effectindicator

Bron

Nul-meting

Jaar nul-meting

Doel 2024

Realisatie 2024

Doel 2025

Realisatie 2025

Client-
ondersteun-ing

Aantal inwoners die door de inzet van cliëntondersteuning geholpen zijn en een oplossing hebben gevonden in het voorliggend veld.

Eigen data (cliënt-ervarings-onderzoek

N.n.t.b.

2025

Nieuwe ind.

5%

Beschut werken

Percentage doelgroep die geplaatst zijn bij private partijen

Eigen data

76%

2020

60% (WSW)
70% (Beschut werk PW)

53%

60% (WSW)
70% (Beschut werk PW)

58% (Wsw) 93% (Beschut werk Pw)

Mantelzorg

Aantal mantelzorgers die bereikt zijn via het Sociaal Team

Eigen data en MiB

573

2023

630

Nieuwe ind.

690

628

Bereik van doelgroep via mantelzorgwijzers (fysiek en digitaal)

Eigen data en MiB

N.n.t.b.

2024

50

Nieuwe ind.

100

Onbekend

Aantal betrokken werkgevers

Eigen data en MiB

N.n.t.b.

2024

10

Nieuwe ind.

20

Onbekend

Vrijwilligers-punt

Het aantal unieke contactmomenten van inwoners met het vrijwilligerspunt

MiB

N.n.t.b.

2024

30

Nieuwe ind.

50

102

Bestaans-zekerheid

Laaggeletterdheid: Aantal deelnemers aan taaltrajecten (non formeel en formeel)

Graafschap college

74

2023

79

Nieuwe ind.

83

70

Aantal jeugdigen dat gebruik maakt van minimaregelingen

Eigen data

223

2023

225

Nieuwe ind.

220

202

Instroom van het aantal jeugdigen dat gebruik maakt van de minimaregeling

Eigen data

62

2023

60

Nieuwe ind.

65

onbekend

Aantal statushouders uit de bijstand

Eigen data

43

2023

30

Nieuwe ind.

30

43

Hoogte van de gemiddelde schuldenlast bij instroom van ‘Fase II – schulden oplossen’ bij de Stadsbank.

Stadsbank

€ 34.000

2023

€ 34.000

Nieuwe ind.

€ 30.000

24.000

Landelijke indicatoren

Indicator

Bron

Realisatie 2022

Realisatie 2023

Realisatie 2024

Gelderland 2024

Kinderen in uitkeringsgezin (% tot 18 jarigen)

CBS 2024

2%

2%

2%

5%

Werkloze jongeren (% 16 t/m 22 jarigen)

CBS 2024

1%

1%

1%

2%

Jongeren met delict voor de rechter (% 12 t/m 21 jarigen)

CBS 2024

0%

0%

nb

nb

Gegevens overgenomen van www.waarstaatjegemeente.nl stand d.d.24-02-2026

Indicator

Bron

Realisatie 2022

Realisatie 2023

Realisatie 2024

Gelderland 2024

Verwijzingen Halt (aantal per 1.000 inwoners van 12 tot 17 jaar)

Halt 2024

4

3

5

8

Gegevens overgenomen van www.waarstaatjegemeente.nl stand d.d.24-02-2026

Indicator

Bron

Realisatie 2023

Realisatie 2024

Realisatie 2025

Gelderland 2025

Personen met een bijstandsuitkeringen (aantal per 10.000 inwoners)

CBS 2025

115

124,9

102,7

240,4

Lopende re-integratievoorzieningen (aantal per 1.000 inwoners van 15-64 jaar)

CBS 2024

184,4

182,1

geen data

geen data

Jongeren met jeugdbescherming (% van alle jongeren tot 18 jaar)

CBS 2024

1,1%

1,1%

geen data

geen data

Jongeren met jeugdreclassering (% van alle jongeren van 12 tot 23 jaar)

CBS 2024

geen data

geen data

geen data

geen data

Jongeren met jeugdhulp (% van alle jongeren tot 18 jaar)

CBS 2024

13,6%

14,4%

geen data

geen data

Cliënten met een maatwerkarrangement WMO (aantal per 10.000 inwoners)

CBS 2025

620

510

650

659

Gegevens overgenomen van www.waarstaatjegemeente.nl stand d.d.24-02-2026

Risico's

Risico-oorzaak (Als gevolg van...)

Risicogebeurtenis (bestaat de kans dat...)

Risicogevolg (met als gevolg dat...)

Netto Kans

Totaal: Netto Financieel Maximum

Extern - Schaarste op de arbeidsmarkt bij zorginstellingen

Er onvoldoende menskracht beschikbaar is bij gecertificeerde zorginstellingen. Ook bij specialistischer zorg en huishoudelijke hulp zien we dat het steeds moeilijker is om cliënten tijdig te plaatsen in de juiste zorg

Financieel - Er een begrotingstekort ontstaat.; Niet financieel - Doelstellingen niet worden gehaald

75%

€ 1.000.000

Mens - Complexe problematiek.

De wachtlijsten in de zorg oplopen door stijging van het aantal jongeren met een complexe problematiek

Financieel - Er tekorten op het budget komen; Niet financieel - Dit leidt tot minder weerbare jeugd

50%

€ 500.000

Organisatie - Krapte op de arbeidsmarkt binnen het sociaal domein

Inwoners die recht hebben op zorg of ondersteuning deze niet of niet tijdig ontvangen

Financieel - Dat de zorg/ondersteuningsvraag groter en complexer wordt en de omgeving zwaarder belast wordt (zowel in het sociale netwerk als professionals)

75%

€ 250.000

Extern - Geopolitieke spanningen, bredere machtsverschuivingen tussen grootmachten en de militaire‑strategische ontwikkelingen gericht op de NAVO en ontstaan vluchteligenstroom vanuit regio Oekraïne (en Rusland) en de toename asielzoekers

Er mentale problemen ontstaan en trauma's worden ervaren waardoor de vraag naar ondersteuning traumaverwerking groter wordt

Financieel - De druk op GGZ WMO/jeugdhulp toeneemt en er onvoldoende compensatie van het rijk komt. Er een tekort aan personeel ontstaat.

75%

€ 250.000

Extern - Implementatie inkoop

De afrekening voor de nieuwe inkoop vindt achteraf plaats. Door de nieuwe systematiek en de nog uit te werken onderlinge verrekening tussen gemeenten is er een risico op hogere kosten van zorg.

Financieel - Tekorten op het budget.

25%

€ 500.000

Bedragen in €